Dieta wspomagająca zdrowe zęby i dziąsła

Dieta – co jeść, aby mieć zdrowe zęby?

Prawidłowa higiena jamy ustnej i regularne wizyty w gabinecie stomatologicznym są bardzo ważne dla pięknego uśmiechu. Równie ważna jest jednak także zdrowa i zbilansowana dieta. Brak witamin oraz składników mineralnych może doprowadzić do rozwoju infekcji bakteryjnych w jamie ustnej, co w rezultacie może spowodować zapalenie błon śluzowych i poważnych problemów ze szkliwem zębów. Sprawdź co należy jeść, aby temu zapobiegać, mieć zdrowe zęby i piękny uśmiech.

Zdrowe zęby – co jeść?

Dieta jest bardzo istotnym czynnikiem w utrzymaniu kondycji jamy ustnej i zębów w dobrym stanie. Zacząć należy od tego, że najlepsza dieta to dieta zbilansowana i zróżnicowana. Wszystkie mikro i makro elementy powinny być w niej rozplanowane w odpowiednich proporcjach. Tak więc w diecie muszą znaleźć się: białka, tłuszcze, węglowodany, witaminy, minerały i błonnik, a także woda o której także nie można zapominać. Optymalnym rozwiązaniem dla zdrowia zębów byłoby także pozbycie się z jadłospisu jedzenia, które nie wnosi żadnych substancji odżywczych dla organizmu.

W 2020 roku Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego przekazał nowe zalecenia dotyczące zdrowego żywienia. Do tego czasu jego podstawą była piramida żywieniowa, znana nam od lat i propagowana przez Instytut Żywności i Żywienia. Talerz Zdrowia natomiast przedstawia odpowiednie proporcje pokarmów w codziennej diecie. Zgodnie z nowym planem połowę posiłku powinny stanowić warzywa (większa część) i owoce, w dalszej kolejności mamy produkty pełnoziarniste, które są źródłem węglowodanów złożonych i błonnika. Mniejszy wycinek talerza stanowi mięso, ryby, jajka, warzywa strączkowe oraz mleko i jego przetwory.

Talerz żywienia w zbilansowanej diecie dobrej dla zębów
Talerz zdrowego żywienia – Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej

Stosując się do powyższych zaleceń należy pamiętać także o piciu odpowiedniej ilości wody, która nawadnia organizm, co jest oczywistym profitem, ale poza tym pomaga oczyścić zęby z resztek jedzenia i bakterii.

Składniki mineralne odpowiedzialne za zdrowe zęby i kości

Dieta za którą podziękują nam nasze zęby powinna być bogata przede wszystkim w wapń i fosfor. Wapń jest budulcem naszych zębów. To dzięki niemu zęby są mocne i twarde. Co więcej wapń odżywia i wzmacnia tkanki przyzębia. Co za tym idzie, jego niedobory będą prowadzić do kruchości kości oraz próchnicy zębów.

W wapń bogate są:

  • twaróg
  • kefiry
  • jogurty
  • maślanki
  • migdały
  • szpinak
  • fasola
  • rukola
  • szczypiorek
  • nasiona chia
  • sezam
  • brokuły

Osoby borykające się z nietolerancją białka z mleka krowiego powinny dostarczać do organizmu wapń przy pomocy innych produktów. Dobry rozwiązaniem w tym przypadku jest picie mleka koziego lub suplementacja wapnia.

Drugim składnikiem mineralnym budującym zęby jest fosfor.

Bogate w fosfor są:

  • orzechy
  • sery żółte
  • otręby pszenne
  • wątróbka
  • soja

Bardzo ważne jest, aby w pożywieniu lub też za pomocą suplementacji, dostarczać do organizmy wapń i fosfor w towarzystwie witaminy D. Witamina ta reguluje gospodarkę wapniowo fosforanową w organizmie, a przede wszystkim umożliwia wchłanianie tych substancji i prawidłową mineralizację szkliwa zębów.

Witaminy na zdrowe zęby i dziąsła

Dla dobrego zdrowia zębów witaminy są równie ważne jak opisane wcześniej składniki mineralne. Największym ich źródłem są oczywiście warzywa i owoce. Najlepiej jeżeli dostarczamy je do organizmu w surowej lub jak najmniej przetworzonej postaci. Wówczas możemy mieć pewność, że wraz z pokarmem dostarczamy sobie maksimum witamin.

W pierwszej kolejności wspomnieć należy witaminę D, dzięki której organizm przyswaja wapń i fosfor. Ponad to witamina D ma wpływ na twardość zębów i prawidłową mineralizację szkliwa.

Witaminę D znajdziemy w:

  • jajkach
  • maśle
  • tłustych rybach (makrela, tuńczyk, łosoś)
  • rybim tłuszczu – tranie

Równie ważna dla pięknego uśmiechu jest także witamina C, która jak wiadomo wzmacnia naczynia krwionośne w organizmie. Tym samym wpływa na stan naszych dziąseł oraz zapobiega ich krwawieniu.

Witamina C jest w:

  • owocach dzikiej róży
  • natce pietruszki
  • kapuście kiszonej
  • kalarepie
  • czerwonej papryce
  • truskawkach
  • kiwi

Kolejna ważną witaminą, którą musimy sobie zapewnić, aby mieć zdrowe zęby jest witamina A. Ma ona działanie przeciwpróchnicze, ponadto wzmacnia dziąsła. Jedzenie świeżych warzyw bogatych w witaminę A, ma jeszcze jeden pozytywny aspekt. Mianowicie jedzenie ich surowych wspomaga usuwanie osadów i płytki nazębnej, a także masuje dziąsła. Dlatego też warto do diety włączyć: marchew, rzodkiewki, seler naciowy lub kalarepę i chrupać dla zdrowia zębów.

Witamina A kryje się w:

  • marchwi
  • jakach
  • rybach
  • wątróbce
  • szpinaku
  • żółtym serze
  • jarmużu
Produkty spożywcze, które warto jeść, aby mieć zdrowe zęby
Te produkty warto jeść, aby mieć zdrowe zęby

Jakie jedzenie szkodzi zębom?

W celu zachowania zdrowych zębów powinniśmy przede wszystkim ograniczyć spożycie cukrów prostych, gdyż są one przekaźnikiem dla kwasów uszkadzających szkliwo. Takie uszkodzenia prowadzą niestety w prostej linii do powstawania ubytków. Jeżeli chcesz, aby Twoje zęby były zdrowe ogranicz także produkty, które zawierają cukier i oblepiają zęby jak np.: czekolada, cukierki, suszone owoce.

Żeby uniknąć powstawania nieestetycznych przebarwień na zębach trzeba ograniczyć jedzenie i picie pokarmów, które je powodują. Są to przede wszystkim: kawa, mocna, czarna herbata, czerwone wino, zagęszczone soki, jagody, borówki, porzeczki, a także przyprawy: curry oraz sos sojowy. No i oczywiście papierosy. Palenie ich powoduje nieestetyczny nalot na zębach, który jest trudny do usunięcia poprzez zwykłe mycie zębów.

Nie warto też jeść między posiłkami, ani tez popijać słodkich napojów. Niestety zmienia to pH w jamie ustnej, co prowadzi do demineralizacji szkliwa.

Istotna dla utrzymania zębów w dobrej kondycji jest informacja, że część pokarmów jest kriogenna, co oznacza, że przyspiesza rozwój próchnicy, a część kariostatyczna – zapobiegająca tej chorobie zębów. Dla zachowania zębów w dobrej kondycji powinniśmy zachować odpowiednią kolejność spożywania pokarmów z jednej i drugiej grupy. Aby mieć zdrowe zęby, w czasie spożywania posiłku powinniśmy w pierwszej kolejności zjadać rzeczy, które wywołują próchnicę – np. suszone owoce, a na koniec raczyć się jedzeniem, które ma pozytywny wpływ na nasze uzębienie np. chrupać surową marchewkę, która oczyszcza przestrzenie między zębowe.

Piękny uśmiech jest niewątpliwie naszą wizytówką, a jego podstawą są oczywiście zdrowe zęby i dziąsła. Warto o nie dbać, prawidłowo myć odpowiednio dobraną do potrzeb pastą do zębów i regularnie kontrolować ich stan w gabinecie stomatologicznym. Jak widzisz dobrze też wprowadzić do diety produkty, które przeciwdziałają próchnicy i wzmacniają zęby. To z pewnością dobra inwestycja na przyszłość, która w ogólnym rozrachunku niewiele nas będzie kosztować.